Không ai thật sự bảo vệ rừng trên núi đá

Lực lượng kiểm lâm thu giữ số gỗ lậu  

 

NDĐT- Trên địa bàn tỉnh Bắc Cạn có hơn 38 nghìn ha rừng có gỗ quý hiếm trên núi đá, trong đó có khoảng 20 nghìn ha thuộc Khu bảo tồn thiên nhiên Kim Hỷ, Khu bảo tồn loài và sinh cảnh Nam Xuân Lạc và Vườn quốc gia Ba Bể là có lực lượng bảo vệ chuyên trách, diện tích còn lại không có chủ cụ thể nên thường xuyên bị khai thác trái phép, tài nguyên rừng đang dần cạn kiệt.

Từ vụ khai thác gỗ quý hiếm số lượng lớn ở Bạch Thông
Gần đây, các cơ quan chức năng phát hiện rừng nghiến phòng hộ thuộc khoảnh 3, tiểu khu 378( khu vực thôn Lủng Duốc, xã Cao Sơn, huyện Bạch Thông, Bắc Cạn) bị khai thác trái phép với số lượng lớn. Sau khi phát hiện vụ việc, Hạt Kiểm lâm Bạch Thông cùng Công an huyện thống kê, xác định có tổng số 52 cây nghiến bị đốn hạ, trong đó có 13 cây bị đốn hạ trong thời gian gần đây, số còn lại bị đốn hạ trước đó, nhưng chưa xác định được thời gian cụ thể với tổng số 226 khối gỗ, trong đó có 30 khối đã xẻ, mang đi, số còn lại đang nằm trong rừng. Điều đó có thể khẳng định, việc khai thác gỗ quý hiếm trái phép diễn ra trong thời gian dài.
Tại khu vực này, những cây nghiến dài, thẳng, to cỡ một, hai người ôm, mới có, cũ có, bị chặt hạ. Nhiều cây nghiến bị hạ bằng xưa lốc, một số cây bị đốt gốc cho đến khi đổ xuống. “Lâm tặc” xẻ nghiến ngay tại chỗ, theo các quy cách để làm cột, xà nhà. Tại bãi tập kết, một số gỗ đã xẻ thành cột, xà nhà chưa kịp vận chuyển đi, chung quanh là bìa, bắp nằm ngổn ngang. Từ bãi gỗ này, gỗ xẻ được lao dốc, dùng trâu kéo ra bên ngoài.
Lần theo dấu vết, đường mòn vận chuyển gỗ, Công an huyện Bạch Thông bước đầu xác định, đối tượng khai thác gỗ nghiến trái phép nêu trên là một số hộ dân ở hai thôn Cáng Lò và Nam Yên, thuộc xã Nguyên Phúc, huyện Bạch Thông. Đến nay, cơ quan chức năng đã thu gom, vận chuyển về huyện được 4,8 khối gỗ đã xẻ thành cột, xà nhà, còn lại 4,7 khối gỗ đang được cất giữ tại một số hộ dân thuộc hai thôn Cáng Lò và Nam Yên.
UBND xã không có lực lượng, kiểm lâm quá mỏng
Rừng nghiến phòng hộ trên núi đá thuộc tỉnh Bắc Cạn nói chung, trên địa bàn xã Cao Sơn nói riêng được giao cho UBND các xã và kiểm lâm quản lý, bảo vệ. Nhưng thực tế, việc bảo vệ diện tích rừng này thời gian qua gặp nhiều khó khăn, bất cập. Những năm qua, rừng nghiến trên núi đá ở các xã Sĩ Bình( huyện Bạch Thông), Nam Cường( huyện Chợ Đồn), Hảo Nghĩa( huyện Na Rì) bị đốn hạ với khối lượng lớn, nhiều vụ lên đến hàng trăm khối gỗ.
Hạt phó Hạt Kiểm lâm huyện Bạch Thông Lục Văn Thuần cho biết: “Trước những tin báo có hiện tượng khai thác gỗ quý hiếm trái phép tại khu vực rừng phòng hộ Lủng Duốc, xã Cao Sơn, ngày 31- 1 họp cơ quan, tôi yêu cầu kiểm lâm địa bàn kiểm tra tình hình cụ thể. Sau đó anh em đi kiểm tra, về báo cáo không phát hiện gì. Kể cả UBND xã Cao Sơn là chủ rừng cũng không phát hiện được vụ việc này. Chỉ đến khi Công an huyện vào cuộc điều tra thì mới phát hiện”.
Ông Thuần giải thích: “Để xảy ra vụ việc ở Cao Sơn, chúng tôi nhận thức rằng trách nhiệm trước hết thuộc về kiểm lâm. Thời gian tới chúng tôi sẽ kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm. Nhưng cái khó là, rừng núi hiểm trở, một kiểm lâm viên phụ trách đến hai xã với diện tích rừng lên đến vài nghìn ha nên không thể đi tuần rừng được thường xuyên. Bên cạnh đó, là chủ rừng, nhưng UBND xã không có kinh phí, không có lực lượng nên xảy ra vụ việc đáng tiếc này”.
Rừng phòng hộ là rừng của Nhà nước, Nhà nước giao cho chính quyền xã trực tiếp quản lý, bảo vệ. Song, việc quản lý, bảo vệ rừng phòng hộ của chính quyền cơ sở đang gặp rất nhiều khó khăn do không có lực lượng chuyên trách, không có kinh phí quản lý, bảo vệ nên không thể huy động được lực lượng dân quân đi tuần rừng. Thậm chí, khi xảy ra khai thác rừng trái phép rồi, UBND xã không có cán bộ tham dự đầy đủ việc thống kê, đo đếm khối lượng gỗ bị khai thác cùng với cơ quan chức năng.
Một lãnh đạo Chi cục Kiểm lâm tỉnh Bắc Cạn cho biết: Giao cho UBND các xã quản lý, bảo vệ đến 20 nghìn ha rừng đặc dụng, nhưng xã không có lực lượng, không có kinh phí thì thực chất chỉ là giao trên danh nghĩa. Từ trước đến nay, xảy ra nhiều vụ việc để mất rừng mà chưa kiểm điểm, xử lý được UBND xã nào.
Khắc phục những bất cập này, ngày 8- 2- 2012 Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 07 về một số chính sách tăng cường bảo vệ rừng. Trong đó quy định, một nghìn ha rừng bố trí một cán bộ kiểm lâm phụ trách, chi 100 nghìn đồng/ ha/ năm cho UBND xã tổ chức quản lý, bảo vệ và có hiệu lực thi hành từ ngày 1- 4- 2012. Hy vọng rằng tỉnh Bắc Cạn sẽ tổ chức thực hiện Quyết định 07 có hiệu quả, rừng đặc hữu sẽ được bảo vệ tốt. Cơ chế, chính sách đã có, những bất cập đã được khắc phục, nhưng vấn đề đặt ra là phải nâng cao tinh thần trách nhiệm của kiểm lâm, chính quyền cơ sở, để xảy ra mất rừng những người có trách nhiệm cần phải bị xử lý nghiêm túc, tránh tình trạng chỉ đổ lỗi cho khách quan như thời gian vừa qua.